Sự thay đổi chiến lược của Washington dưới thời Trump

Kể từ khi trở lại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump đã cho thấy một sự điều chỉnh đáng kể trong chính sách đối ngoại so với giai đoạn đầu của ông. Thay vì duy trì lập trường cứng rắn không thỏa hiệp với Iran như những năm 2017-2020, Trump hiện đang tận dụng các kênh ngoại g交để khám phá những khả năng đàm phán. Động thái này không chỉ phản ánh sự thực dụng trong chính trị quốc tế mà còn đánh dấu một bước ngoặt có thể ảnh hưởng sâu sắc đến cán cân quyền lực khu vực Trung Đông.

Chiến lược này được cho là xuất phát từ mong muốn hạ nhiệt các điểm nóng, tránh cuộc xung đột quân sự quy mô lớn và tập trung nguồn lực vào các ưu tiên khác của chính quyền mới. Với tình hình kinh tế trong nước cần sự chú ý và những thách thức toàn cầu khác đang nổi lên, việc tìm cách hòa giải với Iran có thể được coi là một bước đi chiến lược nhằm ổn định một khu vực nhiễu loạn.

Israel mất đi sự linh hoạt trong các tính toán quân sự

Tác động trực tiếp của sự thay đổi này là đặt Israel vào một tình thế phức tạp hơn. Trong những năm qua, Tel Aviv đã tận dụng sự hỗ trợ mạnh mẽ từ Washington để tiến hành các chiến dịch quân sự ở Gaza, không kích các mục tiêu tại Syria và Iraq, cũng như duy trì các hoạt động bí mật chống lại các chương trình hạt nhân và quân sự của Iran. Sự ủng hộ vô điều kiện từ Washington đã cho phép Israel hoạt động với mức độ tự do chưa từng có.

Tuy nhiên, khi Trump bắt đầu đàm phán với Tehran, các lợi ích chiến lược của hai bên không hoàn toàn trùng khớp. Nếu Mỹ và Iran đạt được một thỏa thuận nào đó, dù là tạm thời hay bước đầu, Israel sẽ phải điều chỉnh kế hoạch quân sự của mình. Những ràng buộc này có thể bao gồm sự hạn chế về các hoạt động quân sự không chính thức, áp lực để kiềm chế các kế hoạch tấn công Iran, hoặc thậm chí phải nhượng bộ trong các vấn đề liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.

Các chuyên gia phân tích cho rằng Tel Aviv đã quen với tình trạng là một "người chơi độc lập" trong bộ máy chính trị Trung Đông nhờ vào sự bảo trợ của Mỹ. Nay, với sự xuất hiện của một chiều hướng đàm phán, Israel phải chia sẻ bàn cờ với những lợi ích quyền lực lớn hơn, điều mà Tel Aviv chưa từng phải đối mặt một cách rõ ràng trong giai đoạn gần đây.

Những tác động toàn diện đến cân bằng quyền lực khu vực

Sự thay đổi chiến lược của Mỹ cũng có ý nghĩa sâu sắc đối với các quốc gia khác trong khu vực. Các nước như Saudi Arabia, UAE, và những người đồng minh khác của Israel có thể phải tính toán lại các quan hệ ngoại giao của họ. Nếu Mỹ xích lại gần Iran hơn, những nước Ả Rập vốn dấu dứt vì sợ sự bành trướng của Tehran có thể bắt đầu tìm kiếm những cách cân bằng mới.

Mặc dù vậy, việc Trump thúc đẩy đàm phán không nhất thiết có nghĩa là một cuộc đối thoại thực sự sẽ xảy ra. Iran vẫn có thể để ngỏ những yêu cầu khó chấp nhận hoặc tận dụng các cuộc đàm phán để giành thời gian. Tương tự, Israel cũng có thể từ chối những thỏa thuận mà nó cảm thấy đe dọa đến an ninh quốc gia.

Tuy nhiên, chỉ riêng việc Mỹ đổi hướng chiến lược này đã đủ để tạo ra một không gian mới trong bàn cờ địa chính trị Trung Đông, nơi Israel không còn là người chơi duy nhất có tiếng nói quyết định.