Thị trường vàng toàn cầu bước vào tuần giao dịch mới trong trạng thái thận trọng, khi một loạt số liệu kinh tế Mỹ mạnh hơn dự báo liên tiếp làm lung lay niềm tin của giới đầu tư vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sớm nới lỏng chính sách tiền tệ. Những gì từng được coi là "chất xúc tác" cho đà tăng của kim loại quý giờ đây đang dần biến mất, khiến vàng rơi vào thế khó trong ngắn hạn.

Báo cáo việc làm Mỹ — "Nhân vật phản diện" của thị trường vàng

Theo báo cáo việc làm phi nông nghiệp (Non-Farm Payrolls) mới nhất do Bộ Lao động Mỹ công bố, nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tạo ra hơn 256.000 việc làm mới trong tháng 12/2024, vượt xa mức dự báo trung bình 165.000 việc làm mà các nhà kinh tế học đưa ra trước đó. Tỷ lệ thất nghiệp đồng thời giảm nhẹ xuống còn 4,1%, tiếp tục phản ánh sức bền đáng kinh ngạc của thị trường lao động Mỹ trong bối cảnh lãi suất duy trì ở mức cao trong thời gian dài.

Ngay sau khi dữ liệu được công bố, giá vàng giao ngay trên thị trường quốc tế lao dốc mạnh, một thời điểm chạm mức thấp nhất trong vòng ba tuần, dao động quanh ngưỡng 2.630 – 2.650 USD/ounce, giảm hơn 1,5% so với phiên trước. Chỉ số DXY — đo lường sức mạnh đồng đô la Mỹ so với rổ sáu đồng tiền chủ chốt — bật tăng lên mức cao nhất trong hơn hai năm trở lại đây, tiến sát ngưỡng 110 điểm. Đây là mối quan hệ tỷ lệ nghịch kinh điển: đô la Mỹ mạnh lên khiến vàng — vốn được định giá bằng đồng tiền này — trở nên đắt đỏ hơn với nhà đầu tư nước ngoài, từ đó giảm sức hút.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm cũng tăng vọt lên trên ngưỡng 4,7% — mức cao nhất kể từ đầu năm 2024 — đặt ra một "chi phí cơ hội" đáng kể cho việc nắm giữ vàng, tài sản không sinh lời. Khi nhà đầu tư có thể kiếm gần 5% lợi suất từ trái phiếu an toàn của chính phủ Mỹ, sức hấp dẫn của vàng như một kênh trú ẩn đương nhiên suy giảm.

Fed "án binh bất động": Kịch bản nào đang được thị trường định giá?

Trước khi báo cáo việc làm được công bố, thị trường phái sinh đã kỳ vọng Fed có thể cắt giảm lãi suất ít nhất một đến hai lần trong nửa đầu năm 2025. Tuy nhiên, sau cú sốc dữ liệu, xác suất Fed giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tháng 1 và tháng 3 đã tăng lên lần lượt khoảng 97% và trên 80%, theo công cụ theo dõi CME FedWatch. Thậm chí, một bộ phận nhỏ các chuyên gia phân tích tại phố Wall đã bắt đầu đề cập đến kịch bản Fed có thể... tăng lãi suất trở lại nếu lạm phát tái bùng phát.

Đây chính là nguyên nhân cốt lõi khiến vàng mất đi động lực. Trong suốt năm 2024, kim loại quý đã có màn trình diễn xuất sắc với mức tăng trưởng hơn 27% — mức cao nhất kể từ năm 2010 — một phần nhờ kỳ vọng vào chu kỳ nới lỏng tiền tệ của Fed. Khi kỳ vọng đó bị thu hẹp đáng kể, áp lực bán chốt lời gia tăng là điều không tránh khỏi.

Các vị trí đầu cơ trên thị trường hợp đồng tương lai vàng (COMEX) cũng phản ánh tâm lý này. Báo cáo Cam kết của nhà giao dịch (Commitments of Traders - COT) cho thấy vị thế mua ròng của các quỹ đầu cơ (speculative net-long positions) đã giảm đáng kể trong hai tuần liên tiếp, tín hiệu cho thấy dòng tiền "nóng" đang rút khỏi vàng.

Tác động đến Việt Nam và thị trường vàng Đông Nam Á

Diễn biến trên thị trường quốc tế lập tức phủ bóng lên thị trường vàng trong nước. Tại Việt Nam, giá vàng miếng SJC — thước đo tham chiếu phổ biến nhất — duy trì xu hướng điều chỉnh, với giá bán ra tại các doanh nghiệp lớn dao động quanh 84–85 triệu đồng/lượng trong những phiên gần đây, trong khi vàng nhẫn tròn trơn cũng giảm theo chiều tương ứng.

Điểm đáng chú ý là chênh lệch giữa giá vàng trong nước và quốc tế — vốn là vấn đề nhức nhối kéo dài — vẫn còn tồn tại ở mức khá cao, phản ánh đặc thù của thị trường vàng Việt Nam với cơ chế quản lý đặc thù theo Nghị định 24. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trong thời gian qua đã có một số động thái can thiệp để thu hẹp khoảng cách này thông qua các phiên đấu thầu, nhưng áp lực từ bên ngoài vẫn là nhân tố chi phối mạnh mẽ.

Trong bức tranh rộng hơn của khu vực ASEAN, đồng tiền của nhiều nước cũng chịu sức ép mất giá so với đô la Mỹ sau báo cáo việc làm. Đồng rupiah Indonesia, baht Thái và ringgit Malaysia đều suy yếu nhẹ trong phiên giao dịch tiếp theo, phản ánh lo ngại dòng vốn có thể rút trở lại về Mỹ để tận dụng lợi suất cao hơn. Điều này gián tiếp tác động đến nhu cầu vàng vật chất tại khu vực vốn có truyền thống tích trữ kim loại quý như một hình thức bảo toàn tài sản.

Với Việt Nam, diễn biến tỷ giá USD/VND cũng đáng theo dõi. Đồng đô la Mỹ mạnh lên tạo sức ép nhất định lên VND, và khi VND mất giá, giá vàng tính theo VND có thể không giảm theo tỷ lệ tương ứng với quốc tế — đây là điều nhà đầu tư cá nhân cần tính đến trong quyết định của mình.

Triển vọng: Vàng có thể lấy lại ánh hào quang?

Dù bức tranh ngắn hạn thiếu thuận lợi, giới phân tích vẫn duy trì cái nhìn tích cực về vàng trong trung và dài hạn. Một số yếu tố vẫn có thể hỗ trợ kim loại quý:

**Thứ nhất**, nhu cầu mua vàng từ các ngân hàng trung ương toàn cầu vẫn ở mức cao kỷ lục. Theo dữ liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), các ngân hàng trung ương đã mua ròng hơn 1.000 tấn vàng trong ba năm liên tiếp — xu hướng phản ánh nỗ lực giảm phụ thuộc vào đô la Mỹ trong dự trữ ngoại hối, đặc biệt từ các nền kinh tế mới nổi.

**Thứ hai**, rủi ro địa chính trị vẫn chưa tan biến. Căng thẳng tại Trung Đông, xung đ

Xem thêm

→ Roth Capital chính thức khuyến nghị 'Mua' cổ phiếu SailPoint, kỳ vọng tăng trưởng mạnh

→ Tiến Nông và hành trình đồng hành cùng nông dân: Hơn cả một chương trình phân bón trả chậm

→ Ngân hàng Việt trả lương bình quân 68 triệu đồng/tháng, chi lương tăng 30%