Sau hơn một năm triển khai cải cách hành chính quy mô lớn, Chính phủ vừa ban hành Nghị định 198/2025/NĐ-CP về cơ cấu tổ chức Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Động thái này được đánh giá là bước tiếp theo trong quá trình "tối ưu hóa" bộ máy tài chính, nhằm tạo ra một cơ quan chủ chốt trong lĩnh vực tiền tệ vừa mạnh mẽ, vừa linh hoạt để ứng phó với những thách thức kinh tế trong giai đoạn mới.

Quyết sách này không phải ngẫu nhiên. Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu biến động, nạn dòng tiền ngoài lệnh vẫn tồn tại, và hệ thống ngân hàng thương mại cần được giám sát chặt chẽ hơn, việc tái cơ cấu NHNN trở thành cấp bách hơn bao giờ hết. Báo cáo gần đây cho thấy rằng các nước trong khu vực Đông Nam Á đang đẩy mạnh cải cách cơ cấu các ngân hàng trung ương, từ Thái Lan đến Indonesia, để tăng cường khả năng kiểm soát lạm phát và ổn định tỷ giá.

Tinh gọn đầu mối, tập trung quyền lực vào tay những người làm việc hiệu quả

Một trong những điểm chính của Nghị định 198 là sắp xếp lại các phòng ban, loại bỏ những cơ cấu dư thừa hoặc kém hiệu quả. Điều này có nghĩa là NHNN sẽ giảm bớt các tầng lớp quản lý trung gian, từ đó rút ngắn thời gian xử lý quyết định và phản ứng nhanh hơn với những biến động thị trường.

Theo thống kê, NHNN hiện có khoảng 1.900 cán bộ công chức và viên chức trên toàn hệ thống, phân bổ trong hơn 20 đơn vị cấp sở trực thuộc. Với cơ cấu mới, dự kiến số lượng các phòng ban sẽ được rút gọn từ 25-30 xuống còn khoảng 18-20, tương ứng giảm chi phí hoạt động hành chính từ 15-20%. Con số này không lớn, nhưng nó phản ánh cam kết của lãnh đạo NHNN trong việc nâng cao hiệu suất làm việc.

Đặc biệt, việc tập trung quyền lực vào các bộ phận lõi như Phòng Chính sách Tiền tệ, Phòng Giám sát Hệ thống Thanh toán, và Phòng Quản lý Dự trữ Ngoại hối sẽ giúp NHNN thực thi các quyết sách tài chính một cách quyết liệt và nhất quán hơn.

Nâng cao năng lực giám sát trong bối cảnh thị trường tài chính phức tạp

Kể từ cuộc khủng hoảng tài chính 2008, các ngân hàng trung ương trên thế giới đều nâng cao tiêu chuẩn giám sát. Việt Nam không ngoại lệ. Trong năm 2024, NHNN đã phát hiện và xử lý hàng loạt vi phạm liên quan đến rửa tiền và tài chính bất hợp pháp, với tổng giá trị các giao dịch bị nghi vấn lên tới 2,3 tỷ USD.

Với cơ cấu mới, NHNN sẽ tăng cường đội ngũ chuyên gia trong các lĩnh vực như phòng chống rửa tiền, quản lý rủi ro hệ thống, và thanh tra ngân hàng. Điều này đặc biệt quan trọng khi khối ngoại tệ dự trữ của Việt Nam đạt mức 100 tỷ USD, yêu cầu một cơ chế kiểm soát chặt chẽ hơn để bảo vệ tài sản của quốc gia.

Tương thích với tiêu chuẩn quốc tế và tạo điều kiện cho hội nhập kinh tế

Các quy chuẩn quốc tế mà Việt Nam cam kết tuân thủ, từ Basel III đến các tiêu chuẩn của Tổ chức Thanh tra Tài chính Quốc tế (FATF), yêu cầu một bộ máy NHNN vừa độc lập, vừa có khả năng phối hợp

Xem thêm

→ Roth Capital chính thức khuyến nghị 'Mua' cổ phiếu SailPoint, kỳ vọng tăng trưởng mạnh

→ Tiến Nông và hành trình đồng hành cùng nông dân: Hơn cả một chương trình phân bón trả chậm

→ Ngân hàng Việt trả lương bình quân 68 triệu đồng/tháng, chi lương tăng 30%